1. Niet lang daarna zond de koning een oude Athener, die de Judeeërs moest dwingen de leer van hun voorvaderen te verloochenen en zich niet meer aan de leer van God te houden.
2. Hij had de opdracht om de tempel van Jeruzalem te ontheiligen door hem aan Zeus Olympius te wijden; de tempel op de berg Gerizim moest hij, overeenkomstig het karakter van de bewoners van die plaats, aan Zeus Xenius wijden.
3. Het om zich heen grijpen van het kwaad viel zelfs de grote massa van het volk zwaar en het ergerde zich eraan.
4. In de tempel vierden de naties liederlijke en uitgelaten feesten, zij maakten er plezier met courtisanes, hadden in de heilige voorhoven gemeenschap met vrouwen en brachten er allerlei dingen binnen die er niet mochten zijn.
5. Het brandofferaltaar lag vol met slachtoffers die in strijd waren met de heilige gebruiken en door de leer waren verboden.
6. Het was niet langer geoorloofd om de sabbat te onderhouden, de voorvaderlijke feesten te vieren, in één woord een belijdend Jood te zijn.
7. Met geweld werd men gedwongen deel te nemen aan de offermaaltijd, die maandelijks op de geboortedag van de koning werd gehouden; op het feest van Dionysus moest men met klimop omkranst meedoen in de optocht ter ere van Dionysus.
8. Op aanraden van Ptolemeüs werd besloten dat de naburige Griekse steden met betrekking tot de Joden dezelfde gedragslijn zouden volgen en dat ze de Joden aan de offermaaltijden zouden laten deelnemen;
9. degenen die weigerden de Griekse gewoonten over te nemen, moesten worden gedood. Het was duidelijk dat de Joden veel lijden te wachten stond.
10. Zo werden twee vrouwen gevangen genomen die hun kinderen hadden besneden. Met de zuigelingen aan hun borst voerde men ze door de stad, als prooi voor de spot van het volk; ze werden van de stadsmuur naar beneden gegooid.
11. Anderen waren in dichtbij de stad gelegen grotten samengekomen om in het geheim de sabbat te vieren. Ze werden aan Filippus verraden en deze liet ze levend verbranden; uit eerbied voor de heiligheid van de sabbat durfden ze zich niet te verdedigen.
12. Iedereen die dit boek in handen krijgt verzoek ik om zich niet te ergeren aan deze ellende, maar te bedenken dat deze bestraffing niet de ondergang, maar de verbetering van ons volk ten doel had.
13. Het is een bewijs van grote welwillendheid, als God de zondaars niet lang ongemoeid laat, maar ze spoedig hun vergelding geeft.
14. Terwijl de Heer bij de andere naties toegevend met de bestraffing wacht tot ze de maat van hun zonden hebben volgemaakt, doet Hij dat niet met ons.
15. Als Hij onze zonden tot het uiterste laat voortwoekeren, zou zijn bestraffing te laat komen.
16. Maar Hij wil ons zijn barmhartigheid nooit ontzeggen en daarom is het feit dat Hij zijn volk straft met rampen een teken dat Hij het niet in de steek laat.
17. Na dit in enkele woorden in herinnering te hebben geroepen, gaan we nu weer verder met ons verhaal.
18. Eleazar, een van de voornaamste schriftgeleerden, een man op leeftijd en een indrukwekkende verschijning, werd gedwongen om varkensvlees te eten.
19. Maar hij verkoos een roemvolle dood boven een besmeurd leven: hij ging vrijwillig naar de pijnbank.
20. Zo gaf hij een voorbeeld dat men moedig moet navolgen, door spijzen te weigeren, waarvan het genot niet door de liefde voor het leven gewettigd kan worden.
21. Degenen die belast waren met de leiding bij dat afschuwelijke offermaal namen Eleazar, die een oude bekende van hen was, terzijde en spoorden hem aan vlees te halen dat hij eten mocht; hij zou het zelf klaar kunnen maken, als hij maar deed alsof hij at van het offervlees dat door de koning was voorgeschreven.
22. Deed hij dat, dan zou hij niet gedood worden, maar op grond van hun oude vriendschap vriendelijk worden bejegend.
23. Maar hij nam een nobel besluit, zijn leeftijd waardig, dat paste bij het aanzien dat zijn ouderdom hem gaf, bij de adel van zijn grijze haren die hij met ere droeg, en bij het voorbeeldig leven dat hij vanaf zijn jeugd geleid had, maar dat bovenal in overeenstemming was met de heilige leer, door God zelf gegeven. Hij verklaarde zonder enige aarzeling dat men hem maar naar het dodenrijk moest sturen.
24. `Want', zo zei hij, `op onze leeftijd past het niet om te huichelen. Veel jonge mannen zouden denken dat de negentigjarige Eleazar de zeden van de vreemde volkeren heeft aangenomen.
25. Door mijn huichelarij, waardoor ik mijn leven een heel klein beetje kan verlengen, zouden zij op een dwaalspoor worden gebracht en omdat ik voor die dwaling verantwoordelijk zou zijn, zou ik schande en smaad brengen over mijn oude dag.
26. En al ontkom ik voor het ogenblik aan een bestraffing door de mensen; nooit, levend dan wel dood, ontkom ik aan de hand van de Almachtige.
27. Daarom geef ik er de voorkeur aan om nu moedig van dit leven afscheid te nemen, dan toon ik mij mijn ouderdom waardig
28. en laat ik de jongeren een edel voorbeeld na van hoe men vrijwillig, trots en zelfbewust kan sterven voor de eerbiedwaardige en heilige leer.' Na deze woorden ging hij naar de pijnbank.
29. Degenen die hem zojuist nog welwillend gezind waren, voerden hem nu vol haat naar de folterplaats, omdat wat hij gezegd had in hun ogen krankzinnig was.
30. Voordat Eleazar onder de slagen bezweek, verzuchtte hij: `De Heer weet in zijn heilige wijsheid, dat ik aan de dood kon ontkomen, en al lijd ik in mijn lichaam gruwelijke pijnen door de marteling, in mijn ziel voel ik vreugde omdat ik dit alles uit eerbied voor Hem onderga.'
31. Zo stierf hij en hij liet door zijn dood niet alleen aan de jongeren, maar ook aan het grootste deel van de natie een voorbeeld van edele gezindheid en onvergetelijke deugd na.
| 
